Bản tin pháp luật 14/10/2026: Đấu thầu FTA, sổ “thổ cư” và hồ sơ nhà ở xã hội

Bản tin pháp luật Việt Nam ngày 14/10/2026

Kỳ rà soát: 08/10–14/10/2026 Ngày cập nhật, kiểm chứng: 14/10/2026 Đơn vị biên tập: Công ty Luật An Lộc Victory & Cộng sự

Qua rà soát các nguồn chính thức, kỳ này có một văn bản cần chuẩn bị trước mốc hiệu lực và ba hướng dẫn áp dụng pháp luật mới công bố. Ba hướng dẫn dưới đây không phải văn bản quy phạm pháp luật và không tạo ra quy định mới; giá trị thực tiễn nằm ở cách cơ quan quản lý diễn giải quy định hiện hành.

1. Đấu thầu theo CPTPP, EVFTA, UKVFTA: chuẩn bị cho Nghị định 374/2026/NĐ-CP

Lĩnh vực: Đầu tư, đấu thầu. Văn bản: Nghị định số 374/2026/NĐ-CP ngày 30/9/2026; có hiệu lực từ 14/11/2026.

Nghị định áp dụng với gói thầu đồng thời đạt ngưỡng giá, thuộc dự án hoặc dự toán của cơ quan mua sắm, có hàng hóa/dịch vụ nằm trong các Phụ lục I–III và không thuộc trường hợp loại trừ. Đáng chú ý, thời gian chuẩn bị hồ sơ dự thầu thông thường tối thiểu 30 ngày; nếu nhận hồ sơ qua mạng thì tối thiểu 25 ngày; một số trường hợp khẩn cấp hoặc gói thầu thông dụng, đơn giản không quá 10 tỷ đồng có thể áp dụng tối thiểu 10 ngày.

Luật sư cần làm: rà soát sớm kế hoạch lựa chọn nhà thầu, ngưỡng giá và tư cách nhà thầu; điều chỉnh lịch mời thầu, tiêu chí hợp lệ và quy trình đấu thầu nội khối/quốc tế trước ngày 14/11/2026.

2. Thay nhân sự chủ chốt trong E-HSDT: chỉ một lần nhưng vẫn phải làm rõ tài liệu

Lĩnh vực: Kinh doanh thương mại, đấu thầu. Căn cứ: Mục 23.5 và điểm d Mục 29.5 Chương I Mẫu E-HSMT mua sắm hàng hóa qua mạng ban hành kèm Thông tư 79/2025/TT-BTC, có hiệu lực từ 04/8/2025.

Giải đáp của Bộ Tài chính công bố ngày 13/10/2026 nêu: mỗi vị trí nhân sự chủ chốt chỉ được bổ sung hoặc thay thế một lần, trong thời hạn phù hợp nhưng không dưới ba ngày làm việc. Nếu nhân sự thay thế thiếu tài liệu chứng minh, chủ đầu tư vẫn phải yêu cầu làm rõ theo Mục 23.5; nếu cuối cùng không có nhân sự đáp ứng E-HSMT thì nhà thầu bị loại.

Luật sư cần làm: kiểm tra nhật ký yêu cầu làm rõ, thời hạn phản hồi và chứng cứ về năng lực nhân sự trước khi tư vấn loại hồ sơ, nhằm hạn chế khiếu nại về trình tự đánh giá.

3. Sổ đỏ cũ ghi “thổ cư”: không mặc nhiên bác hồ sơ cấp đổi

Lĩnh vực: Đất đai. Căn cứ: khoản 2 Điều 20 Nghị định 49/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ 31/01/2026.

Theo hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường ngày 13/10/2026, với Giấy chứng nhận cấp trước 01/7/2004 ghi chung như “thổ cư”, “đất ở + vườn”, “T”, “TV”… mà chưa xác định cụ thể diện tích đất ở, UBND cấp tỉnh quy định cách xác định. Khi đăng ký biến động, cơ quan cấp Giấy chứng nhận phải đồng thời xác định diện tích đất ở; nếu người dân yêu cầu tách riêng thủ tục này thì thực hiện theo quy trình địa phương.

Luật sư cần làm: thu thập hồ sơ địa chính lưu trữ, giấy tờ nguồn gốc và quy định của UBND tỉnh; yêu cầu cơ quan tiếp nhận nêu rõ căn cứ nếu trả hồ sơ.

4. Hồ sơ nhà ở xã hội: thu nhập được xác định theo mức thực nhận

Lĩnh vực: Nhà ở. Căn cứ: Điều 30 Nghị định 100/2024/NĐ-CP (hiệu lực 01/8/2024), được sửa đổi bởi Nghị định 136/2026/NĐ-CP (hiệu lực 07/4/2026).

Giải đáp của Bộ Xây dựng công bố ngày 13/10/2026 xác định thu nhập phục vụ hồ sơ mua nhà ở xã hội là mức bình quân hằng tháng thực nhận trong 12 tháng liên tục, do cơ quan, đơn vị hoặc doanh nghiệp nơi người lao động làm việc xác nhận. Pháp luật hiện không khẳng định xác nhận lương “gross” kèm sao kê đương nhiên thay thế được xác nhận “thực nhận”.

Luật sư cần làm: rà đúng Mẫu 01a và đề nghị đơn vị sử dụng lao động xác nhận theo thuật ngữ pháp luật; trường hợp doanh nghiệp chỉ xác nhận lương trước thuế cần xin hướng dẫn của cơ quan tiếp nhận trước khi nộp.

Ba việc cần lưu ý khi tư vấn

1. Lập danh sách gói thầu có khả năng thuộc Nghị định 374/2026/NĐ-CP và chốt lại tiến độ trước 14/11/2026. 2. Với hồ sơ đất “thổ cư”, đối chiếu quy định cấp tỉnh thay vì kết luận chỉ từ tên loại đất trên sổ cũ. 3. Phân biệt rõ quy định có hiệu lực với giải đáp hành chính; dùng giải đáp làm nguồn tham khảo áp dụng, không thay thế văn bản quy phạm pháp luật.